BędzinMałobądzkaul.Płyta kamienna na której postawiono płytę nagrobną z czerwonego piaskowca, zwieńczoną krzyżemTU SPOCZYWA + Ś. P. IGNACY KACZMARSKI WETERAN POWSTANIA 1863 R. ZM. DN. 12.II 1937 R. ŻYŁ LAT 92 SPOKÓJ JEGO DUSZY.Cmentarz Komunalnyczerwony piaskowiec1/43100 x 184EXISTINGgrób BędzinKoszelewul.z Inicjatywy członków Klubu Gazety Polskiej Będzin IITablica zamontowana na monumencie kamiennym znajdującym się na terenie parafii pw. św. Barbary w dzielnicy KoszelewPowiat BędzińskiW hołdzie „Żołnierzom Wyklętym” Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych, Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, którzy w latach 1945-1956 podjęli walkę o Wolną Polskę z sowieckim okupantem i narzuconym siłą rezimem komunistycznym. Cześć ich pamięci! 1.03.2015 Mieszkańcy Powiatu Będzińskiegoczarny granitWKOPWiM 1/4265 x 51EXISTINGtablica Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.Sebastian ZalewskiTablica znajduje się na zewnętrznej ścianie kościoła pw. Nawiedzenia NMP w Będzinie. Uroczyste odsłonięcie tablicy upamiętniającej bohaterów powstania styczniowego odbyło się podczas uroczystości z okazji Narodowego Święta Niepodległości 11.11.2013.Miasto BędzinPamięci Bohaterów Zagłębia, którzy w 1863 roku rzucili wyzwanie carskiemu ciemiężcy, składając swe życie na ołtarzu najdroższej Ojczyzny, tę tablicę poświęcamy. Pokonanym, lecz niezwyciężonym. W 150 rocznicę wybuchu powstania styczniowego wdzięczni mieszkańcy BędzinaKościół pw. św. Barbaryczarny granitWKOPWiM 1/4165 x 140EXISTINGtablica BędzinKoszelewul.Związek Kombatantów RP i BWPTablica zamontowana na monumencie kamiennym znajdującym się na terenie parafii pw. św. Barbary w dzielnicy Koszelew. Uroczyste odsłonięcie tablicy upamiętniającej mieszkańców Będzina i powiatu będzińskiego zamordowanych podczas II wojny światowej nastąpiło podczas uroczystości z okazji Narodowego Święta Niepodległości 11 listopada 2014 r.Powiat Będziński, Miasto BędzinNa wieczną pamięć mieszkańców Będzina i Powiatu Będzińskiego zamordowanych przez niemieckich nazistów W 75. rocznicę wybuchu II wojny światowej Społeczeństwo Miasta Będzina i Powiatu Będzińskiego NON OMNIS MORIAR Będzin, wrzesień 2014Kościół pw. Nawiedzenia NMPgranitWKOPWiM 1/4070 x 55EXISTINGtablica Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów PolitycznychUroczystość odsłonięcia tablicy upamiętniającej zbrodnię wołyńską w będzińskiej Golgocie Wschodu odbyła się 30 września 2012 r. W lipcu 1943 roku rozpoczęła się masowa akcja przeciwko mniejszości polskiej przeprowadzona przez Ukraińską Powstańczą Armię na Wołyniu. Ataki dokonane 11 lipca były jednymi z najbardziej krwawych, jakich dopuścili się ukraińscy nacjonaliści w latach 1942-44. Szacuje się, że na Wołyniu zamordowanych zostało około 60 tysięcy osób. Tablica została umieszczona obok Krzyża Katyńskiego.Miasto BędzinW 70. rocznicę zbrodni Wołyńskiej, pamięci 150 tysięcy bezdomnych, cywilnych Polaków zakatowanych przez Ukraińskich nacjonalistów na kresach II Rzeczypospolitej w talach 1941-1947 Cześć ich pamięci! Weterani II Wojny Światowej i Mieszkańcy Królewskiego miasta Będzinaczarny granitWKOPWiM 1/39EXISTINGtablica Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.NSZZ Solidarność oraz Społeczeństwo miasta i powiatu BędzińskiegoTablica upamiętniająca katastrofę polskiego samolotu rządowego w Smoleńsku do której doszło w Smoleńsku w sobotę, 10 kwietnia 2010 roku o godz. 8:41 Zginęło w niej 96 osób wśród nich: prezydent RP Lech Kaczyński z małżonką, ostatni prezydent RP na uchodźstwie Ryszard Kaczorowski, wicemarszałkowie Sejmu, Senatu, grupa parlamentarzystów, dowódcy wszystkich rodzajów Sił Zbrojnych, pracownicy Kancelarii Prezydenta, szefowie instytucji państwowych, duchowni, przedstawiciele ministerstw, organizacji kombatanckich i społecznych oraz osoby towarzyszące, stanowiący delegację polską na uroczystości związane z obchodami 70. rocznicy zbrodni katyńskiej a także załoga samolotu. Była to druga pod względem liczby ofiar katastrofa w historii polskiego lotnictwa i największa pod względem liczby ofiar katastrofa w dziejach polskich Sił Powietrznych. Katastrofy nie przeżyła żadna z osób obecnych na pokładzie.„Nie za wszystkich umarli” Dnia 10 kwietnia 2010 zginęli w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem Prezydent RP wraz z małżonką, oraz elita narodu polskiego, wśród nich Poseł naszej ziemi Grzegorz Dolniak. Powierzamy ich boskiej opatrzności i ludzkiej pamięci. NSZZ Solidarność oraz Społeczeństwo miasta i powiatu Będzińskiego AD. 2011Kościół pw. Nawiedzenia NMPgranitWKOPWiM 1/3814 000 x 6 500EXISTINGtablica Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.Tablica upamiętniająca Polaków, którzy w okrutny sposób zginęli z rąk sowietów na Wschodzie.Komisje zakładowe NSZ Solidarność z terenu Będzina„Jeżeli zapomnimy o Nich, Ty Panie Boże zapomnij o nas!” Ku czci i chwale wywiezionym, poległym, zamęczonym i pomordowanym na nieludzkiej ziemi, aby pamiętać o nich i ich męczeństwie trwała przez pokolenia Komisje Zakładowe NSZZ Solidarność z terenu Będzina 17 września 2009 rokuKościół pw. Nawiedzenia NMPgranitWKOPWiM 1/3714 000 x 6 500EXISTINGtablica Będzin27 styczniaul.art. rzeźb. Bolesław MassalskiWe wrześniu 1939 r w wojnie obronnej z okupantem hitlerowskim walczyli patrioci polscy skupienie w Batalionie Obrony Narodowej. Pomnik upamiętnia wrześniowe walki.MRN Sosnowiec1939 ZA UDZIAŁ W WOJNIE OBRONNEJ – OJCZYZNA z tyłu BOHATEROM POLA BITEW SOSNOWIECKIEGO BATALIONU OBRONY NARODOWEJCmentarz Komunalnypiaskowiec kieleckiWKOPWiM 1/36 omyłkowo wpisany również pod nr 1/24EXISTINGpomnik BędzinMałobądzkaul.Lewa D6Płyta z czerwonego piaskowca 80 x 160 cm grubości 10 cm z fakturą i obrzeżami z ozdobną opaską. Płyta o wymiarach 80 x 158 leży na 20 cm postumencie 100 x 182 cm. Wokół grobu obejście – opaska z czerwonej kostki betonowej o szerokości od 20 do 30 cm z szarymi krawężnikami. Nad napisem emblemat – atrybut poety (lira i gałązka).Emil Zegadłowicz zmarł w Sosnowcu w wieku 52 lat, 24 lutego 1941 roku, o godz. 14:30. 27 lutego – pogrzeb Zegadłowicza na cmentarzu małobądzkim w Sosnowcu. Emil Zegadłowicz (20.07.1888 - 24.02.1941), poeta, prozaik, znawca sztuki i tłumacz. Debiutował 1908 r. W latach 1919-1921 pracował w Ministerstwie Kultury i Sztuki. W 1921 roku pracował w redakcji czasopisma „Ponowa”. Twórczość m.in.:”Żywot Mikołaja Srebrempisanego”, „Zmory”, Motory”, „Głaz Graniczny”. Tłumacz z j. niemieckiego Fausta Geothego. Muzeum Emila Zegadłowicza oraz Fundacji Czartak mieści się w miejscowości Gorzeń Górny od 1946 roku.2963 n.1EMIL ZEGADŁOWICZ 1888 – 1941Cmentarz sosnowieckiej parafii pw. św. Tomaszaczerwony piaskowiecWKOPWiM 1/34EXISTINGgrób BytomPodzamczeul.11Lastriko o wymiarach 1,8 m x 0,90 m na niej czarna płyta o wymiarach 30x25 cmGrób powstał w 1946 roku własnym kosztem i staraniem żyjących braci żołnierza. Lokalizacja grobu: od bramy głównej na prawo. Poniżej kwatery wojennej 11 Pułku Piechoty w Będzinie poległych w wojnie polsko-rosyjskiej w latach 1920-1921, na prawo w pobliżu muru cmentarnego.rodzinaś.p. Józef Pawlik 09.03.1923 – 07.05.1946 Żołnierz AK i NSZCmentarz katolicki przy parafii Św. TrójcylastrikoWKOPWiM 1/33EXISTINGpłyta Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.Tablica została odsłonięta 17.09.2004 roku w dniu 65 rocznicy wkroczenia Armii Radzieckiej na ziemie polskie. Data 17 września 1939 ma jeszcze inne konsekwencje zdobyte przez sowietów. Wschodnie ziemie pozostały na kilkadziesiąt lat w rękach ZSRR, naród polski zapłacił milionami ofiar w wyniku powojennych represji. Tablica ta w zamierzeniu autorów a zarazem fundatorów, stanowić ma trwały symbol upamiętniający losy Sybiraków - Polaków zesłanych na Sybir. Sybir to umowna nazwa dla rozległych terenów byłego ZSRR (obejmująca przede wszystkim obszar Syberii), na które zsyłano Polaków. Większość z nich już nigdy nie powróciła do swej ojczyzny...KATORGĄ SYBIRU SKAZANI NA ZAGŁADĘ W NAJWIĘKSZYM WIĘZIENIU BEZ KRAT, ZNIEWOLENI, POZBAWIENI LUDZKIEJ GODNOŚCI, NIGDY NIE ZATRACILI WIARY W BOGA I OJCZYZNĘ. Tą tablicą w Sanktuarium Golgoty Wschodu w Będzinie -Syberce pamięć o losie polskich Sybiraków utrwala Koło Związku Sybiraków Dąbrowa Górnicza AD 2004granit, żelbetonWKOPWiM 1/30EXISTINGtablica BędzinSienkiewiczaul.dr inż. arch. Romuald MalinaObelisk powstał w celu upamiętnienia chwalebnego udziału w wojnie 1920 i 1939 r. żołnierzy z 11 pułku piechoty oraz 23 pułku artylerii lekkiej stacjonujących w Będzinie. 11 pułk piechoty powstał w listopadzie 1918 roku wywodząc swój rodowód z niepodległościowych związków ochotniczych Zagłębia Dąbrowskiego, takich jak Polska Organizacja Wojskowa. 23 pułk artylerii lekkiej powstał w Wielkopolsce, gdzie w lipcu 1920 roku rozpoczęto formowanie 214 ochotniczego pułku artylerii polowej. Obydwa pułki, z których wielu oficerów osiadło na stałe w Będzinie odegrały znaczącą rolę w międzywojennym życiu miasta (regularnie uświetniały wszystkie uroczystości państwowe, organizowano wieczornice, koncerty, imprezy kulturalne dla dzieci, współpracowano z ZHP, szkołami). 11 pułk piechoty oraz 23 pułk artylerii lekkiej brały udział w wojnie obronnej 1939 roku. Wielu żołnierzy wówczas poległo, część trafiła do niewoli, pozostali wrócili do domów.Związek Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych, Towarzystwo Przyjaciół Będzina, Przedsiębiorstwa, Instytucje oraz Społeczność BędzinaSTACJONUJĄCYM W KOSZARACH IM. JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO ŻOŁNIERZOM WOJSKA POLSKIEGO 11 PUŁKU PIECHOTY SFORMOWANEGO W BĘDZINIE 1919 ROKU 23 PUŁKU ARTYLERII LEKKIEJ STACJONUJĄCEGO W BĘDZINIE W LATACH 1922-1939 W HOŁDZIE KRWI PRZELANEJ ZA OJCZYZNĘ W WOJNACH 1920 I 1939 r. W IMIENIU SPOŁECZEŃSTWA BĘDZINA ZWIĄZEK KOMBATANTÓW R.P. I BYŁYCH WIĘŹNIÓW POLITYCZNYCH. TOWARZYSTWO PRZYJACIÓŁ BĘDZINA 15 SIERPIEŃ 2002 r.Na terenie byłych koszar im. Józefa Piłsudskiegoszary granit, czarny granitWKOPWiM 1/28EXISTINGobelisk BędzinGóra Zamkowaul.Jest to jeden z najstarszych w Polsce pomników nagrobnych wzniesionych ku czci ofiar katastrofy górniczej, która miała miejsce w KWK „Reden” 23 maja 1836 r.WOYCIECHOWI i FRANCISZKOWI BRACIOM BORECKIM oraz IGNACEMU PROCHACKIEMU GÓRNIKOM w d. 25 Maja 1836 r. między godziną 5 i 6 rano, przy opuszczaniu Góry Węgiel kamienny pokrywający, w Kopalni Reden pod Dąbrową, Gruzem zawalonym. Urzędnicy, Górnicy, Hutnicy i inni Towarzysze Braterscy z dobrowolnych Ofiar Pomnik ten wznieśli.cmentarz parafialny na Górze ZamkowejpiaskowiecWKOPWiM 1/27EXISTINGpomnik nagrobny BędzinPodzamczeul.Tablica poświęcona poległym żołnierzom 11 Pułku Piechoty w BędzinieUrząd Miejski w BędzinieW tym miejscu w 1923 roku wmurowano tablicę pamiątkowa z nazwiskami żołnierzy 11 Pułku Piechoty w Będzinie poległych w wojnie 1920-21 Cześć ich pamięci. 15 VIII 2000 Społeczeństwo Miasta Będzina.Cmentarz katolicki przy parafii Św. Trójcy. Tablica umiejscowiona jest na prawo od głównej bramy.granitWKOPWiM 1/26EXISTINGtablica Będzinbp. Adama Śmigielskiegoul.Zezwolenie na budowę kościoła zostało wydane przez Urząd Wojewódzki 14.10.1980 r. Krzyż znajduje się na ścianie w/w kościoła.Katyń Pomóż przebaczyć 1940 Kozielsk Ostaszków Starobielsk Golgota Wschodu Fund: Parafia Syberka Będzin Ofiary zsyłek Łagry sybirskie Łagry jakuckie Ofiary z AK Ofiary UB i SB Ks. J. PopiełuszkoOsiedle Syberka, Parafia Rzymsko-Katolicka pw. Nawiedzenia NMPmetal (brąz)WKOPWiM 1/25EXISTINGkrzyż, tabliczki Będzin27 Styczniaul.Figura żołnierza na wysokim postumencie. Z uzyskanych informacji: pomnik powstał dzięki staraniom Urzędu Miasta w Sosnowcu.1939 ZA UDZIAŁ W WOJNIE OBRONNEJ OJCZYZNACmentarz KomunalnypiaskowiecWKOPWiM 1/24 omyłkowo wpisany również pod nr 1/36EXISTINGpomnik BędzinTeatralnaul.Tablica upamiętniająca fundatorów liceum. Przed II wojną światową bogata rodzina Furstenbergów sfinansowała wybudowanie liceum dla młodzieży żydowskiej z Będzina i okolic. W 1939 r. gimnazjum zostało zamknięte. Po wojnie stało się Państwowym Liceum im. H. Sawickiej.Urząd Miejski w BędzinieW budynku mieściło się gimnazjum dla żydowskich uczniów z Zagłębia ufundowane przez rodzinę Furstenbergów W początkach okupacji niemieckiej w 1939 r. gimnazjum zostało zamkniętePaństwowe Liceum im. H. SawickiejgranitWKOPWiM 1/23EXISTINGtablica GrodziecRóżyckiegoul.Podobno w miejscu tym zaraz po wojnie znajdowała się tablica o podobnej treści.Pamięci bohaterów pomordowanych w hitlerowskich obozach koncentracyjnych P. Z. B. W. P.Cmentarz parafialnygranitWKOPWiM 1/22EXISTINGpomnik BędzinStanisława Małachowskiegoul.dr inż. arch. Romuald Malina, Eugeniusz SamekPomysłodawcą oraz głównym inicjatorem pomnika było Towarzystwo Przyjaciół Będzina. Wykonanie sfinansowało Towarzystwo i sponsorzy. W miejscu tym stał pomnik poświęcony poległym w wojnie polsko – rosyjskiej w 1920 r. Pomnik postawiono w 1933 roku i zburzono w okresie II wojny światowej.Towarzystwo Przyjaciół Będzina, inni sponsorzyPoległym za wolną Polskę Towarzystwo Przyjaciół Będzina 11.11.1995.granitWKOPWiM 1/21EXISTINGpomnik Będzin-GrodziecBarlickiegoul.dr inż. arch. Romuald MalinaTablica z 1925 roku odnaleziona w trakcie remontu Szkoły Podstawowej nr 3. Decyzją Towarzystwa Przyjaciół Grodźca postanowiono postawić obelisk.NIEZNANEMU ŻOŁNIERZOWI GRODŹCZANIE DN. 19.VII.1925 R.Na rogu ul. Barlickiego/KempypiaskowiecWKOPWiM 1/20EXISTINGobelisk BędzinPodzamczeul.15Grób wojenny bezimiennego uczestnika Powstania Styczniowego 1863 r. Materiał fotograficzny znajdujący się w poprzednich opracowaniach wskazuje na grób bojowników o pokój wolność socjalizm ZBOWID 1905 -1945. Wg. oświadczenia administratora cmentarza pana Marka Łyszczarza wspomnianego grobu brak. Obok grobu Walentego Walasa wskazał na grób powstańca z 1863 r. Wojciecha Podrygały - grób rodzinny.brakCmentarz katolicki przy parafii Św. TrójcyWKOPWiM 1/19EXISTINGgrób wojenny Barlickiegoul.Kapliczka postawiona prawdopodobnie z okazji 100-lecia śmierci Tadeusza Kościuszki, która miała miejsce w 1817 roku w Szwajcarii.Tadeuszowi Kościuszce Grodźczanie 1817-1917 Odnowił Zw. Weter. Powst. Śląskich w Grodźcu 1949Przy ul. Barlickiego, na granicy Grodźca i WojkowickamieńWKOPWiM 1/16EXISTINGkapliczka Będzinpl. Kolei Warszawsko-Wiedeńskiejul.Jest to figura upamiętniająca miejsce pochowania powstańców 1863 roku. Figura ta znajdowała się prawdopodobnie bliżej dworca. Upamiętnia stoczoną bitwę 5 maja 1864 roku.Królowo Korony Polskiej Módl się za NamiNa Placu Kolei Warszawsko - Wiedeńskiej, naprzeciwko dworca kolejowegokamieńWKOPWiM 1/15EXISTINGfigura-pomnik BędzinTeatralnaul.Eugeniusz SamekTablica poświęcona Janowi Dormanowi, twórcy i wieloletniemu dyrektorowi Teatru Dzieci Zagłębia. Jan Dorman był założycielem Teatru Dzieci Zagłębia oraz jego wieloletnim dyrektorem. Twórcą szeroko znanym poza granicami Będzina.Towarzystwo Przyjaciół BędzinaJanowi Dormanowi Artyście Teatru i Przyjacielowi Dzieci. Towarzystwo Przyjaciół Będzina 25. 3. 1992Na ścianie w holu Teatru Dzieci ZagłębiaWKOPWiM 1/14EXISTINGtablica BędzinSienkiewiczaul.W okresie przed II wojną światową istniał w tym budynku sierociniec dla żydowskich dzieci. W czasie wojny był to punkt zborny dla wysiedlonych Żydów. Po wojnie został zaadaptowany na Szpital Dziecięcy nr III w Będzinie.Urząd Miejski w BędzinieW budynku mieścił się sierociniec dla żydowskich dzieci. W czasie niemieckiej okupacji urządzono w nim punkt zborny dla wysiedlonych Żydów. W 1943 r. sierociniec zlikwidowano.granitWKOPWiM 1/13EXISTINGtablica Wykreślono z ewidencji- obiekt nie jest związany z upamiętnieniem walk i męczeństwa. Pomnik usunięto w 2018 r.WKOPWiM 1/12REMOVEDpomnik BędzinPokojuul.Czesław HaczkiewiczObelisk z tablicą upamiętniający więźniów KL Auschwitz podobozu w Łagiszy. W latach 1941-1945 na terenie Łagiszy – obecnie Elektrowni Łagisza znajdował się podobóz Łagisza podporządkowany obozowi koncentracyjnemu Auschwitz III. W roku 1941 na terenie ówczesnego podobozu podjęto wstępne roboty. Wydawnictwo Państwowego Muzeum Oświęcim-Brzezinka: „Auschwitz Nazistowski Obóz Śmierci” podaje, że w okresie IX 1943 r. w Łagiszy trwała budowa elektrowni cieplnej „Walter”. Zajmowała się nią firma Energie-Versorgung Oberschleisen AG. Przy budowie pracowało ok. 1000 więźniów.Elektrownia ŁagiszaPamięci więźniów podobozu oświęcimskiego w Łagiszy zamordowanych w latach 1941-1945 Społeczeństwo dzielnicy ŁagiszaElektrownia ŁagiszakamieńWKOPWiM 1/11EXISTINGobelisk, tablica Wykreślono z ewidencji na podst stanowiska IPN co do charakteru różnych organizacji czy instytucji komunistycznych.WKOPWiM 1/10REMOVED BędzinSączewskiegoul.PPP „Prodryn Metalowy”Tablica upamiętniająca 40 obywateli Będzina narodowości żydowskiej i polskiej zamordowanych przez hitlerowców 9.IX. 1939 r. W dniu 9 września 1939 r. Niemcy rozstrzelali w tym miejscu 40 zakładników – mieszkańców miasta. Ludzie ci byli oskarżeni o rzekome podpalenie synagogi w Będzinie.Huta „Będzin”Pamięci 40 obywateli będzińskich narodowości żydowskiej i polskiej zamordowanych przez hitlerowskich barbarzyńców 9 września 1939 r. na dziedzińcu dawnego Starostwa. Społeczeństwo Miasta Będzina 1987Getin Noble Bank S.A (bankomat)metalWKOPWiM 1/09EXISTINGtablica Wykreślono z ewidencji na podstawie stanowiska IPN co do charakteru różnych organizacji czy instytucji komunistycznych. Pomnik usunięto 13 lipca 2016 r.WKOPWiM 1/08REMOVED Usunięto na postawie pisma Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa z 11 lutego 2016 r. Tablicę usunięto w lipcu 2016 r.WKOPWiM 1/07REMOVEDtablica BędzinKołłątajaul.dr inż. arch. Romuald MalinaWe wrześniu 1939 roku zaraz po wkroczeniu wojsk niemieckich do miasta, żandarmeria niemiecka spędziła mieszkańców miasta wyznania mojżeszowego do synagogi i okolicznych domów. Cały teren został otoczony przez wojsko i podpalono domy i synagogę.Towarzystwo Przyjaciół BędzinaPamięci Żydów-obywateli miasta Będzina i okolicy zamordowanych przez hitlerowców w okresie II wojny światowej. Towarzystwo Przyjaciół Będzina Pomnik ten ufundowało na miejscu synagogi spalonej przez okupanta w nocy z 8-9 września 1939 r. Niech będzie on symbolem pamięci o tych tragicznych latach bezprawia, okrucieństwa i przemocy. Niech stanie się też symbolem odrodzenia i pojednania narodów wolnych żyjących w pokoju i braterstwie.Na skwerze pod Zamkiem przy Alei Kołłątaja w Będzinie (na miejscu dawnej synagogi)granitWKOPWiM 1/06EXISTINGpomnik BędzinPlebańskaul.Tablica upamiętniająca Księdza Prałata Mieczysława Zawadzkiego. Odsłonięcie tablicy nastąpiło 1 września 1993 roku. Urząd Miejski w Będzinie 8 września 1939 roku Niemcy spędzili do synagogi i okolicznych domów mieszkańców Będzina wyznania mojżeszowego. Wojsko otoczyło cały teren i podpaliło okoliczne domy i synagogę, a do uciekających ludzi strzelano. Ksiądz Zawadzki otworzył drzwi kościoła, którym to czynem uratował część uciekających ludzi.Dla uczczenia pamięci Ks. Prałata Mieczysława Zawadzkiego – Sprawiedliwego Wśród Narodów Świata, który 8.9.1939 r. w czasie pożaru podpalonej przez Niemców synagogi uratował Żydów, otwierając im bramy kościoła. Od Żydów BędzinaNa murze okalającym Kościół Św. TrójcygranitWKOPWiM 1/05EXISTINGtablica BędzinKołłątajaul.Kolumna zwieńczona krzyżem i tablicą upamiętniającą pobyt Jana III Sobieskiego w Będzinie, w drodze pod Wiedeń. W źródłach historycznych nazywana figurą „Bożej męki”. Kolumna powstała najprawdopodobniej w XVIII wieku jako uświetnianie szlaku przemarszu wojsk króla Jana III Sobieskiego na Wiedeń. W 1983 roku na kolumnie umieszczono tablicę z napisem upamiętniającą 300 rocznicę pobytu Króla w Będzinie.W podzięce Bogu przez Maryję za Wiktorię Wiedeńską - w 1863 roku pod wodzą Króla Jana III Sobieskiego. W 300 rocznicę pobytu króla w Będzinie w drodze pod Wiedeń. Będzinianie 1983Skwer przy al. KołłątajaWKOPWiM 1/04EXISTINGkolumna, krzyż, tablica Usunięto na podstawie Oświadczenia Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa o stanie i statusie rosyjskich miejsc pamięci w Polsce z 13 października 2015 r. Pomnik usunięto w 2018 r.WKOPWiM 1/03REMOVED Wykreślono z ewidencji na podstawie stanowiska IPN co do charakteru różnych organizacji czy instytucji komunistycznych.WKOPWiM 1/02REMOVED Będzin-ŁagiszaKrótka, PokojuPomnik ku czci poległym w czasie II wojny światowej.Poległym w walce o wyzwolenie spod hitleryzmupiaskowiecWKOPWiM 1/01EXISTINGpomnik